Ngành mía đường trước vấn nạn đường lậu

 Thách thức của ngành mía đường trước vấn nạn đường lậu

Lao Bảo, Quảng Trị - một trong những điểm nóng về tình trạng đường Thái Lan thẩm lậu vào nước ta, hình ảnh những chiếc thuyền ghe chở đầy đường trên sông Sepon nơi biên giới Việt Lào. Sau khi lên bờ, đường được vận chuyển bằng xe máy với tốc độ cao đến nơi tập kết. Mỗi ngày, có rất nhiều chuyến hàng được tập kết, sang bao mới, đóng nhãn mác như thế này. Nếu không có sự kiểm soát, đường lậu ngay lập tức được mang đi tiêu thụ.

Còn khu vực Bến Xuồng, thuộc Thị xã Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang, những hình ảnh được ghi lại từ phía bên kia biên giới. Số lượng đường được chất thành đống. Chỉ cần vắng bóng lực lượng chức năng, số hàng này sẽ vượt biên đưa sang bờ bên này. Với các thủ đoạn tinh vi, các đối tượng đầu nậu hợp thức hóa số đường lậu mang đi tiêu thụ trong nội địa.

Khó khăn là vậy, biên giới gần như thả nổi về tình trạng buôn lậu đường. Từ đây, đường lậu được vận chuyển sâu vào trong nội địa mang đi tiêu thụ. Để ngăn chặn, lực lượng chức năng gặp không ít những khó khăn. Buôn lậu đường trở thành vấn nạn đầy thách thức với ngành mía đường Việt Nam.

Cách nào ngăn chặn đường nhập lậu vào Việt Nam?

Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2017, hơn 500.000 tấn đường thẩm lậu đã vào Việt Nam, ngành thuế nhà nước đã thất thu trên 2.000 tỷ đồng. Trước tình hình này, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan như Cảnh sát kinh tế, Quản lý thị trường, Hải quan, Bộ đội biên phòng trong việc tăng cường tuần tra, kiểm soát khu vực cảng biển, cửa sông, bến bãi, tàu thuyền nhằm ngăn đường nhập lậu, giúp cho thị trường mía đường trong nước  được ổn định và các doanh nghiệp sản xuất có niềm tin để phát triển.

Đường nhập lậu, câu chuyện này không mới nhưng cũng chưa bao giờ cũ. Vấn nạn này không chỉ làm các nhà máy sản xuất đường nội địa lo lắng mà  ngay cả những công ty thương mại cũng có cùng mối quan ngại. Nguyên nhân là do giá đường nhập lậu luôn thấp hơn giá bán trên thị trường khoảng trên dưới 2.000 đồng/kg, nên phần thiệt luôn ở phía các công ty thương mại khi mua đường trong nước để phân phối lại. Hơn nữa, tình trạng đường tạm nhập tái xuất nhưng lại không xuất mà quay ngược lại bán trong nước cũng đang làm ngành mía đường đau đầu.

Trong bối cảnh này, Hiệp hội mía đường VN đã đề nghị Bộ Tài chính xem xét cho áp dụng mức thuế trong hạn ngạch 5%, không chỉ cho sản phẩm đường từ các nước khu vực ASEAN, mà còn cho nguồn gốc xuất xứ khác như Brazil, Australia, Ấn Độ… để tăng tính cạnh tranh của nguồn cung. Điều này sẽ giúp tránh tạo ra độc quyền nguồn cung từ Thái Lan, dẫn đến Việt Nam phải chấp nhận mua giá cao. Còn ngoài hạn ngạch vẫn áp dụng mức thuế như hiện hành. Thực hiện điều này sẽ có lợi cho việc nhập khẩu đường Việt Nam, đảm bảo các quy tắc thương mại quốc tế theo các cam kết trong các Hiệp định thương mại.

Theo thông tin của Tổ chức đường thế giới (ISO), hàng năm lượng đường nhập lậu vào Việt Nam tương đương khoảng 1/3 tổng sản lượng của toàn ngành. Chính vì vậy, việc chống buôn lậu, gian lận thương mại của hàng hóa, đặc biệt trong ngành mía đường là trách nhiệm của các lực lượng chức năng và toàn xã hội với những giải pháp quyết liệt và đồng bộ như: Đề xuất Chính phủ dừng việc tạm dừng tái xuất, các địa phương dứt khoát không cấp phép mới cơ sở sang bao đóng gói mà không có nhà máy, sớm hoàn thiện Đề án tái cơ cấu ngành mía đường đến năm 2030.

Bên cạnh đó, các nhà máy đường cũng phải đầu tư công nghệ mới để giảm chi phí sản xuất. Nếu giá thành sản xuất thấp thì đường buôn lậu không thể thẩm lậu vào trong nước. Nếu làm được nhưng điều như vậy, đường nhập lậu sẽ không còn làm đau đầu các doanh nghiệp cũng như các nhà  quản lý của Việt Nam hiện nay.

Theo antv.gov.vn